भयंकर..... भयंकर..... भयंकर...

 

भयंकर..... भयंकर..... भयंकर...

वृत्त एकसत्ता न्यूज 

संकलक : आकाश भाग्यवंत नायकुडे 

अकलूज दिनांक 26/03/2026 :

आज पेट्रोल पंपांवर लागलेल्या मैलोन्मैल लांब रांगा आणि त्या रांगेत उभा असलेला अगतिक सामान्य माणूस हे चित्र पाहून जर कोणाला वाटत असेल की ही केवळ इंधनाची कमतरता आहे, तर तो स्वतःची फसवणूक करून घेतोय. या रांगा इंधनाच्या नसून त्या आपल्या सडलेल्या सिस्टीमवरच्या अविश्वासाचा जाहीरनामा आहेत. जेव्हा रस्ते ओस पडायला हवे होते, तेव्हा तिथे वाहनांची गर्दी झाली आहे, कारण या देशातील सामान्य माणसाला आता ही सिस्टीम आणि एकूणच लोकशाहीच्या रक्षणकर्त्यांवर तीळमात्रही विश्वास राहिलेला नाही. 'अफवांवर विश्वास ठेवू नका' असे सिस्टीमचे पत्रक निघते आणि त्याच क्षणी लोक दुप्पट वेगाने घराबाहेर पडतात, कारण जनतेला आता हे पक्के ठाऊक झाले आहे की, ही सिस्टीम जेव्हा म्हणते 'सर्व काही आलबेल आहे', तेव्हा समजून जावे की परिस्थिती हाताबाहेर गेली आहे. हा अविश्वास एका रात्रीत निर्माण झालेला नाही, तर तो वर्षानुवर्षांच्या पोकळ आश्वासनांचा आणि संकटकाळी सामान्य माणसाला वाऱ्यावर सोडण्याच्या वृत्तीचा परिपाक आहे.

कुणीतरी एसी केबिनमध्ये बसून किंवा टीव्हीच्या पडद्यावर येऊन ज्ञान पाजळते की, लोकांनी संयम राखायला हवा, पॅनिक होता कामा नये. पण या शहाणपणाच्या गप्पा मारणाऱ्यांनी कधी भर उन्हात दोन तास रांगेत उभे राहून पाहिले आहे का? ज्याचा संसार त्या दुचाकीवर चालतो, ज्याला सकाळी कामावर पोहोचल्यावरच घरातली चूल पेटवता येते किंवा ज्याच्या घरात कोणीतरी आजारी आहे आणि त्याला दवाखान्यात नेण्यासाठी इंधन हवे आहे, त्याने कोणाच्या भरवशावर संयम पाळावा? सिस्टीम धावून येईल? ती त्याला मदत करेल? इतिहास साक्षी आहे की, जेव्हा जेव्हा मोठी संकटे आली, तेव्हा सामान्य माणूस नेहमीच एकटा पडला आहे. मग ती महापूर असो, महामारी असो किंवा ही इंधन टंचाई. अशा वेळी सामान्य माणसाने 'आपली सोय आपण पाहणे' याला स्वार्थीपणा म्हणणे म्हणजे त्याच्या जखमेवर मीठ चोळण्यासारखे आहे. खरं तर, ही स्वसंरक्षणाची नैसर्गिक प्रवृत्ती आहे. ज्या सिस्टीमने आपल्याला वारंवार दगा दिला आहे, तिच्यावर विसंबून राहणे म्हणजे आत्महत्या करण्यासारखेच आहे.

आजची परिस्थिती पाहता, लोकांची चूक आहे असे म्हणणाऱ्यांनी आधी आपली चष्म्यातली दृष्टी तपासावी. लोकांची ही धावपळ सिस्टीमच्या अपयशामुळे आहे, त्यांच्या शिस्तीच्या अभावामुळे नाही. जर या सिस्टीमबद्दल जनतेच्या मनात आदरयुक्त भीती आणि विश्वास असता, तर साध्या एका अफवेने देश ठप्प झाला नसता. पण इथे परिस्थिती वेगळी आहे. इथे अफवा ही अधिकृत माहितीपेक्षा जास्त खरी मानली जाते, कारण अधिकृत माहिती नेहमीच सोयीस्कररीतीने लपवली जाते किंवा मोडतोड करून मांडली जाते. इंधनाचा साठा संपला आहे की नाही, हे तांत्रिक उत्तर देण्यापेक्षा 'लोकांनी घराबाहेर पडू नये' असे फर्मान सोडणे सिस्टीमला सोपे वाटते. पण सामान्य माणसाच्या पोटाचा प्रश्न फर्मानाने सुटत नाही, तो इंधनाने सुटतो. त्यामुळे स्वतःच्या हक्कासाठी आणि सुरक्षिततेसाठी आज जो माणूस रांगेत उभा आहे, तो योग्यच आहे. त्याने कोणावरही विसंबून राहू नये, कारण या सिस्टीमचा आधार हा वाळूच्या भिंतीसारखा असतो, जो संकट येताच कोसळतो.

कोणी कितीही ज्ञान पाजळो, पण शेवटी स्वतःची सोय स्वतःलाच करावी लागणार आहे, हे त्रिकालाबाधित सत्य आज पुन्हा एकदा अधोरेखित झाले आहे. लोकशाहीत जनता ही मालक असते असे पुस्तकात वाचायला छान वाटते, पण प्रत्यक्ष व्यवहारात ही जनता केवळ 'व्होट बँक' आणि कर भरणारे यंत्र म्हणूनच वापरली जाते. जेव्हा सेवा देण्याची वेळ येते, तेव्हा सिस्टीम झोपा काढते आणि जेव्हा वसुलीची वेळ येते, तेव्हा ती अत्यंत तत्पर असते. अशा दुतोंडी सिस्टीममध्ये राहताना सामान्यांनी सजग असणे आणि कोणत्याही गोंधळाच्या परिस्थितीत आपली पूर्वतयारी ठेवणे ही काळाची गरज बनली आहे. आज पेट्रोलसाठी लागलेली ही रांग उद्या अन्नधान्यासाठी लागू शकते किंवा औषधांसाठीही लागू शकते. त्यामुळे 'दुसऱ्यावर विसंबला त्याचा कार्यभाग बुडाला' या उक्तीप्रमाणे प्रत्येकाने आपली सोय आधी करून ठेवली पाहिजे. याला कोणी साठेबाजी म्हणो किंवा भीती, पण हीच आजची वास्तविकता आहे.

शेवटी प्रश्न उरतो तो विश्वासार्हतेचा. सिस्टीम आणि जनता यांच्यातले नाते हे विश्वासावर टिकून असायला हवे, पण आज ते नाते केवळ अविश्वासावर आधारित आहे. जेव्हा एखादा निर्णय घेतला जातो, तेव्हा तो सामान्य माणसाच्या हिताचा असेल की कोणा धनदांडग्यांच्या फायद्याचा, हा विचार लोकांच्या मनात आधी येतो. ही अविश्वासाची दरी जोपर्यंत सांधली जात नाही, तोपर्यंत अशा रांगा लागतच राहणार. आज आपण इंधन टंचाईच्या उंबरठ्यावर उभे आहोत, उद्या कदाचित दुसऱ्या कोणत्या तरी टंचाईचा सामना करावा लागेल. पण एक गोष्ट मात्र निश्चित आहे की, जोपर्यंत तुम्ही स्वतः समर्थ होत नाही, जोपर्यंत तुम्ही दुसऱ्याच्या आश्वासनांवर जगणे सोडत नाही, तोपर्यंत तुमचे शोषण थांबणार नाही. त्यामुळे या गर्दीकडे, या गोंधळाकडे पाहून विचलित न होता, प्रत्येक नागरिकाने हे समजून घेतले पाहिजे की आपली लढाई आपल्यालाच लढायची आहे आणि आपली सोय आपल्यालाच लावायची आहे. सिस्टीमकडून मदतीची अपेक्षा करणे म्हणजे मृगजळाच्या मागे धावण्यासारखे आहे. स्वतः सावध राहा, स्वतःची व्यवस्था करा आणि कोणावरही आंधळा विश्वास ठेवू नका, हाच आजच्या भीषण परिस्थितीचा सर्वात मोठा धडा आहे.

अजय शिंगे 

#SystemFailure

#PetrolCrisis

#CommonManStruggle

#पेट्रोलटंचाई

#journalistpushpa #journalistajay #PetrolShortages